Vegetarisch eten in Litouwen

De Litouwse keuken is simpel, seizoensgebonden en sterk verbonden met lokale producten. Aardappelen, bieten, zuivel, roggebrood en paddenstoelen spelen een grote rol in veel gerechten. Dat maakt de keuken misschien niet direct luxe of ingewikkeld, maar wel vullend en vol smaak. Veel Litouwers gebruiken nog steeds ingrediënten uit eigen tuin of uit de natuur. In de herfst zie je veel paddenstoelen en bessen terug op tafel, terwijl in de winter gefermenteerde groenten belangrijk zijn om langer van de oogst te kunnen genieten. Voor vegetariërs is dat goed nieuws, want juist die basis van groenten, aardappelen en zuivel levert genoeg lekkere gerechten op. Hoewel er veel vlees wordt gebruikt in de traditionele gerechten in Litouwen, zijn er ook veel vegetarische opties. Aardappelen, uien, kaas en zure room zijn een paar ingrediënten waar de Litouwers gek op zijn. Houd hier als veganist rekening mee, want zure room wordt vrijwel overal standaard aan toegevoegd, zelfs aan soepen.

1. Rode bietensoep: Šaltibarščiai

In Litouwen is soep een belangrijk onderdeel van de eetcultuur, en als er één soep is die je moet proberen, is het šaltibarščiai. Deze soep gemaakt van rode bieten is erg lekker, gezond én fotogeniek! Litouwers houden van bieten - en dat is niet voor niets. Rode bieten hebben krachtige antioxidanten en nitraten (goed voor actieve reizigers!), waardoor ze het hele jaar door voor een goed immuunsysteem zorgen. Deze roze soep wordt meestal koud gegeten, maar kan ook warm geserveerd worden. Šaltibarščiai bestaat uit bieten, kefir of zure melk, komkommer, lente-ui, dille, ei en stukjes aardappel. Veganisten kunnen het ei (laten) vervangen door tofu.
 

2. Cepelinai, het nationale gerecht van Litouwen

Nog een gerecht waar ze in Litouwen gemakkelijk zure room aan toevoegen is de cepelinas, oftewel “de zappelin”. Cepelinai zijn Litouwse knoedels: ovaalvormige ballen van aardappeldeeg en gevuld met kaas, groenten of gehakt. De maaltijd wordt vaak afgerond met zure room erbij. In vrijwel alle traditionele restaurants (zoals Etno Dvaras in Vilnius) is dit gerecht te bestellen. Zorg er wel voor dat je de vegetarische variant bestelt, aangezien het traditionele gerecht meestal met vlees wordt geserveerd - zowel in de vulling als de gebakken spekjes die eroverheen gestrooid worden. 

3. Aardappelpannenkoekjes met zure room: Bulviniai Blynai

Zoals je misschien al door hebt, houden ze in Litouwen van aardappelen. Het is daarom niet gek dat er meer aardappelgerechten in deze lijst met vegetarische gerechten in Litouwen staan. Litouwers zijn (naast aardappelen) gek op zure room en als het kon, zouden ze het aan iedere maaltijd toevoegen. Een populair vegetarisch gerecht in Litouwen waar je de zure room gemakkelijk mee kunt combineren zijn de pannenkoekjes gemaakt van aardappelen, oftewel Bulviniai Blynai. Ook deze zijn in de meeste traditionele restaurants te bestellen. Ook bij de sommige markthallen, waaronder Halès Market in Vilnius, vind je meerdere hotspots waar ze dit verkopen.
 

4. Kepta duona: gefrituurde snack bij een borrel

Ga je ergens borrelen of een drankje doen terwijl je in Litouwen bent? Dan zul je zien dat veel mensen een bord met gefrituurd roggebrood bestellen, oftewel kepta duona. Dit gefrituurde roggebrood bevat knoflook en komt vaak samen met een kaasdip. Een heerlijke combinatie! Deze snack is ontstaan omdat mensen vroeger het droge brood niet wilden verspillen. Tegenwoordig is het een geliefde snack in de meeste bars voor de Litouwers. 

5. Šakotis

Šakotis is niet zomaar een taart; het is een echte blikvanger. Wanneer je een Litouwse bakkerij of een markthal binnenloopt, vangen ze al snel je aandacht. Deze unieke taart heeft de vorm van een boom. De ingrediënten zijn verrassend simpel (bloem, boter, eieren, suiker en room). Voor een grote taart worden gemakkelijk 25 eieren gebruikt. Maar de uitvoering is wat complexer: de mix wordt laag voor laag aangebracht op een draaiende cilinder boven open vuur. Dit zorgt voor de zachte, luchtige kern (de stam) met een knapperige buitenkant (de takken). Dit proces kan wel uren duren; het is bijna een vorm van kunst voor de bakkers die deze taarten maken. De taart wordt voornamelijk bereid en gekocht voor bruiloften, verjaardagen, als dessert voor kerst en andere belangrijke feestdagen in Litouwen. 

6. Kybyn

Een gerecht dat van origine vlees bevat maar steeds vaker als vegetarische optie wordt bereid, is kybyn, ook wel kibinai genoemd. Kybyn is een traditioneel gerecht van de Karaïm, een etnische minderheid in Litouwen die voornamelijk in Trakai leeft. Voor hen is kybyn niet zomaar een snack; het wordt vaak gezien als hun culinaire symbool en je zult zien dat de makers dan ook erg trots zijn op hun streekproduct. Kybyn zijn maanvormige deeghapjes die gevuld worden met vlees, veel ui, andere groenten en/of kaas. Wanneer je Trakai in je reisroute in Litouwen meeneemt, kan Better Places regelen dat je de vegetarische kybyn krijgt in een van de leukste restaurants in Trakai.

• Hoewel RoseHip in Vilnius geen traditionele maaltijden maakt, zijn ze wel een dikke aanrader als je op zoek bent naar veganistisch eten.
• Radharané in Vilnius en Kaunas is een fijne keten voor vegetariërs, met goede porties en goede prijzen. De menukaart is deels geïnspireerd op de Indiase en Midden-Oosterse keuken.
• Žalia Pupa in Kaunas is een hidden gem voor vegetariërs. Enigszins verstopt in een zijstraatje. Het dagmenu verandert steeds, maar er staan altijd lekkere opties op de menukaart. Voor goede prijzen (€5 tot 10 voor een lunch) krijg je grote porties. Het restaurant heeft slechts een paar tafels, dus mogelijk moet je wachten totdat er een tafeltje vrijkomt tijdens lunchtijd.

Ben jij al enthousiast geworden om de Litouwse keuken te ontdekken?